جی‌پی‌تی در «چت جی‌پی‌تی» چه معنایی دارد؟

این روز‌ها بعید است کسی اینترنت‌گردی کند و این طرف و آن طرف چشمش به «چت جی‌پی‌تی» و زلزله‌ای که به راه انداخته است، نیفتد. این پدیده در نام خود اشاره‌ای مختصر به فناوری پیشرفته‌ای دارد که پیش از این برای عموم چندان شناخته‌شده نبود. به رغم این محبوبیت، شاید بسیاری از مردم نتوانند به شما بگویند که جی‌پی‌تی در «چت جی‌پی‌تی» چه چیزی را نشان می‌دهد. به‌ گزارش «یورونیوز»، این کلمه در واقع مخفف «ترانسفورمر تولیدگر از پیش آموزش دیده» (Generative Pre-trained Transformer) است.

برای توضیح این عبارت ابتدا باید دانست که چت جی‌پی‌تی در اصل یک برنامه رایانه ای مبتنی بر هوش مصنوعی است که مکالمات متنی تولید می‌کند. در واقع هر سوالی از آن کنید، چت جی‌پی‌تی بسیار طبیعی و مانند یک انسان برایتان یک متن آماده می‌کند و تحویل می‌دهد.

اگر بخواهیم فنی‌تر بگوییم، این ابزار مبتنی بر یک «مدل زبان» است. به این معنی که از مقادیر باورنکردنی داده‌های متنی (نظیر کتاب‌ها، مقالات خبری و صفحات وب) تغذیه می‌کند و از آن‌ها نحوه جمله‌سازی را می‌آموزد. وقتی یاد گرفت، آن وقت می‌تواند همان اطلاعات را دسته‌بندی کند و به شما برگرداند (اگر سوال مرتبط مطرح کنید).

حالا می‌توانیم به همان اصطلاح اولیه برگردیم و برای دریافت مفهوم آن از خود چت جی‌پی‌تی هم سوال کنیم. در اصل «ترانسفورمر تولیدگر از پیش آموزش‌دیده» اصطلاحی است که ویژگی‌های کلیدی معماری مدل زبان را توصیف می‌کند و اگر آن را بشکنیم، بهتر می‌توانیم مفهومش را درک کنیم:

1) تولیدگر| در مبحث پردازش زبان طبیعی، تولیدگر به این معناست که مدل قادر به تولید متن جدیدی است که شبیه به زبان انسان باشد. این متن جدید می‌تواند شامل جمله‌ها، پاراگراف‌ها یا عبارت‌های طولانی‌تر منسجم و مناسب باشد.

2) از پیش آموزش‌دیده| این عبارت به مرحله اولیه آموزش‌دهی مدل زبانی اشاره دارد. در طول این فرایند، مدل زبانی با استفاده از مجموعه بزرگی از متن های اینترنتی یا منابع دیگری که در اختیار دارد، یاد می‌گیرد کلمه بعدی در یک جمله را بر اساس کلمات قبلی پیش‌بینی کند. این فرایند مدل را قادر می‌سازد تصویرسازی درستی از الگو‌های آماری و روابط موجود بین داده‌ها داشته باشد.

3) ترانسفورمر| این کلمه اشاره به نوع خاصی از معماری یادگیری عمیق دارد. این معماری با استفاده از سازوکار‌هایی که از آن برخوردار است، مدل را قادر می‌سازد تا به هنگام تولید خروجی، اهمیت کلمات مختلف در ورودی را بسنجد و در نظر بگیرد. ترانسفورمر‌ها به دلیل توانایی‌شان در مدیریت داده و قابلیت موازی‌ سازی‌شان در پردازش زبان طبیعی محبوب شده‌اند.

هم اکنون چت جی‌پی‌تی و شرکت سازنده‌اش اوپن ای‌آی شناخته‌شده‌ترین نام‌های حوزه «ترانسفورمر از پیش آموزش‌دیده» هستند، با این حال شرکت‌های متعددی وجود دارند که وارد گردونه رقابت با آن شده‌اند. انتظار می‌رود در سال‌های آینده شرکت‌های تخصصی بیشتری در این زمینه فعال شوند؛چراکه به اعتقاد بسیاری از افراد، این حوزه، فناوری آینده را تشکیل می‌دهد.